Velen van u vragen zich natuurlijk af, waar komt de familienaam vandaan, en wanneer is hij ontstaan.?

Helaas moet ik het antwoord hierop schuldig blijven, maar het volgende kan ik u vertellen.

Het verplicht dragen van een familienaam werd bij keizerlijk decreet van Napoleon in 1811 afgekondigd.
Hieruit is later de Burgelijke Stand ontstaan, een van de goede dingen die wij van Napoleon hebben overgehouden.

Artikel 1 van dit decreet luidde als volgt:

De genen onzer onderdanen in de departementen van het voormalig Holland, der Monden van den Rhijn, der Monden van de Schelde en van het arrondissement Breda, welke tot dus verre genen vasten familienaam of voornamen hebben gehadt, zullen gehouden zijn, zodanigen, in den loop van het jaar der bekendmaking van ons tegenwoordig decreet, aan te nemen, en de opgave daarvan te doen aan den ambtenaar van den civielen staat der gemeente, alwaar zij woonachtig zijn.

De familienaam van Lier bestond toen echter al, dus men diende hiervan allen opgave te doen.
Hedendaagse wetenschappelijke onderzoeken naar familienamen stellen dat het voorvoegsel "van" in de meeste gevallen gaat om een toponieme of topografische aanduiding.

Betekenis en mogelijke herkomst van de naam Lier

Als dit het geval is, dan is het mogelijk zij uit het plaatsje Leer bij Emden kwamen. Er is een grote trek geweest van veenarbeiders uit de Westfaalse departementen, onder andere naar deze streek.

Tweede mogelijkheid in deze is dat zij kwamen van het plaatsje Lier in Belgie, in die jaren vallend onder de Zuidelijke Nederlanden. De stad Lier ligt ten zuid-oosten van Antwerpen, en wordt ook wel de "Poort der Kempen" genoemd. Als bijnaam kreeg ze "Lierke Plezierke". De beschermheilige van de stad is Gommarus van Lier, en een inwoner van Lier de Lierenaar dus, heeft als spotnaam 'schapekop'.

Verder is er nog een gemeente Lier in Noorwegen, in de provincie Buskerud, maar dat de voorouders hier vandaan kwamen is niet echt aannemelijk.

Andere betekenissen voor Lier zijn:

Takel of hijsinstrument, dit behoeft geen verdere uitleg

Het sterrenbeeld Lyra

Wetenschappelijk gesproken gaat het hier om de ringnevel M57 wat een planetaire nevel is (gaswolk). M57 is helaas met het blote oog niet waarneembaar. Tussen 19 en 24 april,met een hoogtepunt rond 22 april, lijkt de meteorenzwerm de Lyriden uit Lyra te komen. Aangrenzende sterrenbeelden zijn Draco (Draak), Hercules, Vulpecula(Vos) en Cygnus (Zwaan).

Muziekinstrument

De lier was in de klassieke oudheid en middeleeuwen een veel gebruikt muziekinstrument, bestaande uit een houten klankkast, waaruit twee armen staken. Op de twee armen was een dwarsbalk geplaatst, waarop de stemschroeven zaten. De lier had vier of zeven snaren. De snaren werden zowel met de vingers als met een plectrum aangetokkeld.

 Spreiding van de naam in Nederland

Vast staat dat de naam in 1750 in Nootdorp voorkomt, en waarschijnlijk dus nog ouder is.
Bij de volkstelling van 1947 blijkt dat de naam in het gehele land verspreid is.
Opmerkelijk is wel dat de grootste concentratie zich in Zuid Holland bevind, met name rond de steden Den Haag en Rotterdam.


31 in Groningen
9 in Friesland
2 in Drenthe
158 in Gelderland
41 in Utrecht
45 in Overijssel
161 in Amsterdam
90 in Noord Holland
251 in Noord Holland totaal
139 in Den Haag
109 in Rotterdam
217 in Zuid Holland
465 in Zuid Holland totaal
1 in Zeeland
379 in Noord Brabant
409 in Limburg

De Heilige Gommarus van Lier

Gommarus of Gummarus van Lier is al genoemd onder de plaats Lier, waar hij als beschermheilge vereert wordt. Gommarus van Lier werd geboren in het begin van de 8e eeuw, in Emblem (nabij Lier), en was een ridder aan het Hof vann Pepijn III de Korte. Volgens de legende is hij tevens stichter van de plaats Lier.

Hij is patroon van allen die met een breuk te kampen hebben. Een van de aan hem toegeschreven wonderen is dat hij een afgebroken boom met zijn riem weer heeft hersteld. Het verhaal hierachter is als volgt: De buurman van Gommarus klaagde dat een paar medewerkers van Gommarus een prachtige boom op zijn landgoed hadden omgehakt. Gommarus liet de boom weer overeind zetten, maakte de afgehakte stukken er weer aan vast en deed om dat alles zijn riem. De boom ging vervolgens over tot de orde van de dag en groeide en bloeide weer als nooit tevoren . Dit maakte hem tevens tot patroon van de houtbewerkers, en houthakkers.

Hij is ook patroon van de (doof)stommen, dit volgens een ander aan hem toegeschreven verricht wonder. Ooit genas hij een doofstomme van zijn kwalen, en de jongeling kon weer horen en spreken, maar het merkwaardigst van al was dat hij ook Latijn kon spreken!!

Gommarus was getrouwd met de niet zo lieftallige Grimmara. Zij was buitengewoon wreed tegenover de dienaren en lijfeigenen. Toen Grommarus eens langere tijd van huis was, liet ze de laatsten al hun vee onteigenen en weghalen, en na protest werden zij mishandeld en het hoofd kaalgeschoren.  Nadat Gommarus thuis kwam, en vernam wat er gebeurt was vroeg hij het personeel om vergeving. Daarop scheidde hij van zijn vrouw, en trok zich terug als kluizenaar.

Hij raakte bevriend met Rumoldus van Mechelen, en samen bouwden zij een kapel. Hij stierf omstreeks 775 en in 1337 begon men te Lier een kerk te bouwen ter ere van hem. 11 Oktober is zijn feestdag.